Abethuli bezinhlelo asebemnkantshubomvu kanye nezihambeli ezingongoti emcimbini womdlavuza webele.Ukhiye Ngokulwa Nomdlavuza Webele Usekutholeni Kusanesikhathi
Click here for English version
Umdlavuza webele usewumdlavuza ovame kakhulu kwabesifazane emhlabeni wonke kanti eNingizimu Afrika useyimbangela ehamba phambili yokushona kwabantu ngenxa yomdlavuza.
Lokhu kushiwo ngudokotela oyi-Radiologist e-Inkosi Albert Luthuli Central Hospital (IALCH), uDkt Zakithi Mazibuko, obesethimbeni lochwepheshe bezinhlaka ezahlukene elethula ngokungenelela okuphuthumayo emcimbini walo nyaka we-Hybrid Breast Cancer Update obuhlelwe wumkhakha we-General Surgery, ngaphansi kobuholi bukaSolwazi Boitumelo Phakathi.
UMazibuko nozakwabo bakhulume ngokudlanga komdlavuza webele ezweni nasemhlabeni jikelele, bathi izimpawu zokusheshe zibonakale zihlanganisa izigaxa ebeleni, ukuhlehla kwengono, ukuphuma ingono, ukushintsha kwesikhumba (ukushintsha kombala), ukujiya noma ukucweba okusawolintshi kanye nezigaxa ezingaphansi kwamakhwapha.
“Njengezazi ze-radiology kanye noDokotela, asiqhubeke sibe amehlo abona kusenesikhathi, izandla ezithatha isinyathelo ngokushesha, futhi sibe amazwi akhulumela phezulu ngoba uma sisindisa ibele, songa ngaphezu kwezicubu; sigcina indaba yowesifazane, amaphupho akhe, kanye nekusasa,” kusho uMazibuko.
Udokotela we-Nuclear Medicine kanye neNhloko yoPhiko lwezokwelapha eMnyangweni we- Nuclear Medicine Department e-IALCH nase-UKZN, uDkt Bawinile Hadebe, wabelane ngezithombe ezibukwayo zendlela umsebenzi wabo odlala ngayo indima ebalulekile ekunakekelweni komdlavuza webele.
UHadebe uthe ukwelapha ne-nuclear iwumkhakha wezokwelapha obandakanya ukusetshenziswa kwemithi ekhipha imisebe ekuxilongeni nasekwelapheni lesi sifo, echaza ukuthi kubaluleke kangakanani ukutholakala kwama-lymph node kuzo zombili izifo (nokuyisigaba sokuqala salesi sifo) kanye nokwelashwa (ukulawula lesi sifo esifundeni).
UHadebe uhlanganise uxhaxha lwezindlela ezikhethekile ezisetshenziswayo, okuhlanganisa i-scintimammography - inqubo esebenzisa amanani amancane e-radioactive, ikhamera ekhethekile kanye nekhompyutha ukusiza ukuhlola ukungahambi kahle kwesimo sebele - ama-bone scans, ama-multigated acquisition (MUGA) scan, ama-FDG PET/CT scans, amanye ama-molecular targets anamandla okuxilonga kanye nokunye okungabeka ethubeni lokuhlanganiswa kwama-diagnostic and therapeutic agents (theranostics).
Udokotela ohlinzayo wase-Dr Pixley Ka Isaka Seme Memorial Hospital, uDkt Prashti Harichunder, wethule inkulumo ngokuhlinzwa okonga ibele, ebhekise emuva kudokotela nesazi sefilosofi sase-Greece, u-Hippocrates, owabiza umdlavuza webele ngokuthi ‘yi-systematic disease’ ngenxa yobunzima baso.
Namuhla, u-Harichunder kanye nokaputeni abakanye naye embonini basebenzisa izindlela ezisezingeni eliphezulu ze-oncoplastic zezinga loku-1 ukuze banciphise umthwalo wezifo KwaZulu-Natali. Bagcizelela kakhulu isidingo sokwelulekwa kweziguli kanye nokuziqwashisa ngezinzuzo ze-post-operative radiotherapy.
Ethula ngamasu e-oncoplastic asetshenziswa ukusindisa ibele, udokotela ohlinzayo ovuselela ibele wase-IALCH, uDkt Elizabeth Makakole, ukhumbuze umbuthano ukuthi ibele linomsebenzi wemvelo obalulekile, liwuphawu olubalulekile lobumama, ubufazi kanye nobulili - liwumgogodla wokugxila kokwakheka komzimba womuntu wesifazane kanye nokuthi ungubani.
Enxenxa indlela ebanzi yokunakekelwa nokunakekela, uMakakole uthe ukwelashwa kwebele akufanele kuphele ngokuhlinzwa komdlavuza kodwa kufanele kubandakanye nezokusebenza kwengqondo kanye nokwelashwa kwengqondo lapho kudingeka khona. Uthe ngenxa yentuthuko yezempilo nanjengoba kugqanyiswe uHadebe benoHarichunder, ukusindisa isiguli akusadingi ukuthi kukhishwe ibele lonke. "Singakwazi ukusindisa isiguli ngokulondoloza ibele, futhi ukubuyisela ibele kuyingxenye ebalulekile yokulashwa komdlavuza. Ukwazisa iziguli mayelana nokugcinwa kwebele nokwakhiwa kabusha kwebele kuyingxenye yokwelashwa komdlavuza webele," kusho uMakakole. Ukhumbuze abahlanganyeli ukuthi iBreast Reconstruction Awareness (BRA) Day bekuwumcimbi waminyaka yonke obungoLwesithathu lwesithathu kuMfumfu ukuze kufundiswe umphakathi ngezinketho zokwakhiwa kabusha kwebele kulandela ukuhlinzwa kwebele.
I-IALCH Clinic oncologist, uDkt Presha Bipath, wethule ngokwelashwa komdlavuza webele we-systemic kanye ne-radiation, futhi wagcizelela ukubaluleka kokwenza izinto eziningi ekulweni nalesi sifo. U-Bipath uxoxe ngezikhombisi-ndlela zesikhathi esizayo zokunakekelwa komdlavuza webele, esho isidingo sokuhlala uqaphela abantu abakhethekile okubandakanya ukucatshangelwa kokuzala kwabesifazane abaneminyaka engaphansi kwengama-40, umdlavuza webele wabesilisa, ukuhlolwa kwezakhi zofuzo ezinganomthelela kanye namasu okunciphisa ukwanda kwesifo kubantu abadala.
Izikhulumi ziyishayele ihlombe imizamo yoMnyango Wezempilo yokuhlolelwa ‘eyisitobhi esisodwa esinalo lonke usizo”, zathi kubalulekile ukufundisa umphakathi kanye nabasebenzi bezempilo okuyisisekelo mayelana nokutholakala kusenesikhathi kanye nokuqwashisa nokusebenzisana nabelaphi bendabuko njengoba kwenziwa ekungeneleleni kwe-HIV kwakamuva.
UPhakathi uthe ukutholakala komdlavuza webele akusho ukuthi owesifazane uzolahlekelwa yibele. “Ezimweni lapho i-mastectomy (ukususwa kwebele lonke) idingeka, ukwakhiwa kabusha kwebele kungahlinzekwa ukuze kubuyiselwe isithunzi sowesifazane, ngaleyo ndlela kuqinisekiswe isithunzi nokuzethemba kwakhe.”
UPhakathi ubonge izikhulumi ngokwethula kwazo izinto ezinobuhlakani neziphelele ngesikhathi somcimbi. "Izikhulumi ziqokomise ukubaluleka kwendlela yethimba lezinhlaka eziningi ekuqinisekiseni ukuhlinzwa okulondoloza ibele ngendlela ephephile futhi ephumelelayo, kuyilapho kucatshangelwa izifiso nemibono yesiguli ekuthathweni kwezinqumo zokwelashwa."
UPhakathi uphinde wagcizelela wathi: “Ukusheshe kutholakale kusewukhiye ekusenzeni sikwazi ukonga ibele ekunakekelweni komdlavuza webele, ngakho-ke ngikhuthaza bonke abantu besifazane ukuthi bazihlole amabele njalo ngenyanga ukuze bazi ukuthi amabele abo abukeka kanjani futhi azwakala kanjani, uma kuba noshintsho oluncane, badinga usizo lwezempilo,” usho kanje.
“Ngiphinde ngigqugquzele abesifazane abasukela eminyakeni engama-40 ukuthi bahlole ama-mammogram, ngisho bengenazo izimpawu ezihambisana nebele. Okokugcina, ngibonga ithimba elihlelayo kanye nawo wonke umuntu obekhona
Umbhalo kanye nezithombe: wuLunga Memela



