UDkt Amy Booth.I-UKZN Ihlele Isemina Ngekusasa Lezobudokotela
Click here for English version
I-School of Clinical Medicine besihlele isemina esihloko sithi: First, DO NO HARM. But what about the planet?
Le semina ibihlelwe ngokuhlanganyela nezitshudeni ezenza ucwaningo ezifundweni zeziqu zokuqala oMnu Mohamed Suleman, uNks Zinhle Mzobe noNks Rivona Harricharan; noDkt Munira Motala we-School of Clinical Medicine, Ongumholi weZokufundisa noKufunda, uDkt Reratilwe Mphahlele, ofundisa eMnyangweni we-Paediatrics and Child Health noSolwazi Ncoza Dlova, iDini neNhloko yeSikole.
Inkulumo exukuza ugebhezi yethulwe nguDkt Amy Booth, udokotela owaphumelela iziqu zakhe ngamalengiso u-summa cum laude nowathola indondo yegolide eNyuvesi yase-Cape Town. U-Booth uveze uhlangothi lweNingizimu Afrika ngomphumela wemvelo ezinhlelweni zokwelapha zaseNingizimu Afrika, ukuthi umsebenzi wabantu abelaphayo unaliphi iqhaza ekuguquguqukeni kwesimo sezulu nokuthi yini abangayenza ukuvikela imvelo.
‘Iqiniso wukuthi sekufikile ukuguquguquka kwesimo sezulu kanti kuzoqala ukubonakala kakhulu ezinyangeni ezizayo, hhayi eminyakeni ezayo. Sesike sabhekana nezimo zesimo sezulu ezinzima eNingizimu Afrika eminyakeni edlule njengesomiso, izikhukhula, imililo namazinga okushisa angaphezu kwama-40°C kwezinye izindawo. Sonke kudingeka sibambe iqhaza ekuvikeleni imvelo ngoba indaba yemvelo yinto emqoka engacwaningiwe kakhulu futhi yabhekwa,’ kusho u-Booth.
Ezempilo zinomphumela omkhulu wokungcolisa umoya, olinganiswela kuma-4-5% womoya ongcolile emhlabeni. Zikhiqiza umthamo omkhulu wezinto eziyiplastiki nodoti oyingozi futhi zisebenzisa izinkampani ezikhiqiza imithi eziconsa zilimaze imvelo. Umkhakha wezokwelapha uwonke (ohlanganisa ukukhiqiza imithi, izinto zokwelapha, ukudla kweziguli, izinto zokuhlanza, njll.) yinto engelula neneqhaza elikhulu kwezempilo elingcolisa umoya.
U-Booth uphethe inkulumo yakhe ngokwelulela abantu abasebenza kwezimpilo ukuthi bacabange ukonga imvelo, bashintshe indlela abenza izinto ngayo ezinhlanganweni zabo, bonge imvelo, basebenzise imithi yokuvikela ukugula, bafundise futhi babengamashoshozela okuthi izimboni azikhiqize izinto ezonga imvelo, benze ucwaningo ngale nto futhi bacabange ngezindlela ezintsha.
Kumanje uphothula iPhD e-Oxford University, kanti ufisa ukusebenzisa ucwaningo ukufundisa nokweluleka izinhlangano zabelaphi, ohulumeni nezinhlangano ezinjenge-World Health Organization, izimboni zezempilo nabantu abelaphayo ukuthi bangaqhubeka kanjani ukuvikela imvelo eNingizimu Afrika nasemhlabeni.
I-School of Clinical Medicine sithemba ukuthi le semina izokwethula izingxoxo ezizoqhubeka ngezihloko ezihlukene, ikakhulu lezi ezingekho ezifundweni. Lesi sithangami siholwa ngabafundi abenza iziqu zokuqala ukucija izitshudeni ukuthi zibe ngabacwaningi, izifundiswa nongoti bezempilo abangcono.
Amagama: wuMandisa Shozi
Isithombe: Sithunyelwe



